Communicatie verbeteren voor een betere relatie

Hoewel wij dezelfde taal spreken, kunnen we onze communicatie verbeteren. Immers heeft niemand ons geleerd wat goede communicatie inhoudt. Dat leer je niet thuis en niet op school. Wie echter ooit in een relatie is geweest weet goed dat de relatie valt of staat met de communicatie.

Geweldloze communicatie

Geweldloze communicatie is een communicatiemethode die je helpt om verbinding te maken met je eigen gevoelens en behoeften. Verder helpt deze methode je ook om gevoelens en behoeften van een ander te begrijpen. Door het toepassen van de geweldloze communicatie, leer je jezelf en een ander beter kennen. Daarnaast ontdek je ook hoe je echt contact kunt maken. Als gevolg daarvan worden je relaties hechter, beter en waardevoller met meer begrip, erkenning en waardering voor elkaar.

De taal als basis van de geweldloze communicatie

De taal is in de geweldloze communicatie een essentieel middel om vanuit empathie te communiceren. De taal is als een programma dat we zonder een handleiding hebben gekregen. Het is in ons hoofd geïnstalleerd en daardoor kunnen we correcte zinnen maken. Het is ons geleerd wat de juiste volgorde van de woorden in een zin is en hoe je werkwoorden moet vervoegen. Helaas is ons nooit geleerd hoe we met taal de communicatie kunnen verbeteren. We spreken dezelfde taal en algauw denken we dat we kunnen communiceren.

Communiceren versus dezelfde taal spreken

Als dezelfde taal spreken zou betekenen dat je kunt communiceren, dan zou twee handen hebben betekenen dat je piano kunt spelen. Helaas is dat niet zo simpel. Om je communicatie te verbeteren heb je meer nodig. Het programma heb je al – dat is de taal. Het enige wat je nog nodig hebt, is een handleiding. Geweldloze communicatie is zo’n handleiding. Die helpt je om te communiceren op een manier die zowel jou als anderen dient. Geweldloze communicatie zal je communicatie verbeteren.

Woorden kunnen pijn doen

De taal is een krachtig middel. Hoe vaak heb je een opmerking gehoord die je pijn deed? Woorden kunnen kwetsen vooral wanneer ze een oordeel uitdrukken. Een oordeel kan verpakt zijn als een kritiek, beschuldiging, vernedering of verwijt:

“Dat kwam door jou!”

“Je leert nooit wat!”

“Dat had je eerder moeten doen!”

Gedachten zijn ook woorden

Met woorden kun je niet alleen een ander kwetsen door ze uit te spreken of op te schrijven. Jouw gedachten zijn ook woorden. Met wat je tegen jezelf vertelt in je gedachten kun je ook jezelf kwetsen:

“Wat stom van mij!”

“Ik bak er niets van!”

“Dat had ik niet moeten zeggen!”

Communicatie verbeteren door taalgebruik

Geweldloze communicatie is dus gebaseerd op taal- en woordgebruik. Daarmee leer je je op een andere manier uit te drukken en te luisteren dan je gewend bent. Door middel van geweldloze communicatie zul je niet meer automatisch antwoorden op alles wat er om je heen gebeurt. Je zult je niet meer laten uitdagen maar je antwoorden bewust kiezen. Je zult leren hoe je waarneming, gevoelens en behoeften op een duidelijke en respectvolle manier kunt overbrengen.

Gevoelens, behoeften en gedrag

Geweldloze communicatie leert ons zowel onze gevoelens en behoeften als gevoelens en behoeften van anderen te herkennen. Door ze te herkennen, leren we welke gedragingen en omstandigheden ons beïnvloeden. Door geweldloze communicatie te gebruiken, kunnen we op een heldere manier uitdrukken wat we concreet in een situatie willen.

Oude gedragspatronen doorbreken

Geweldloze communicatie doorbreekt onze oude gedragspatronen. Daardoor hoeven we ons niet langer te verdedigen, terugtrekken of aanvallen. Hoewel we met een veroordeling, kritiek, vernedering, beschuldiging of verwijt worden geconfronteerd, blijven we rustig. We leren onszelf beter kennen en daardoor verminderen we weerstand, defensief gedrag of heftige reacties.

Communicatie verbeteren = empathisch luisteren

Communicatie verbeteren doe je door te luisteren. Geweldloze communicatie is vooral luisteren naar wat zich diep in ons en anderen afspeelt. Luisteren met respect, aandacht en empathie. Daardoor ontstaat verbinding en een wederzijds verlangen om vanuit het hart te geven. Geweldloze communicatie verrijkt het leven van ons en van anderen. Als gevolg daarvan ervaar je meer levensvreugde en beleef je meer plezier in je leven. Je voelt je waardevol en je hebt het idee dat je bijdrage van belang is.

Eenzijdige geweldloze communicatie

Om de geweldloze communicatie toe te passen is het niet nodig dat de ander het ook doet. Het is wel makkelijker maar niet noodzakelijk. Je hebt de ander dus niet nodig om de communicatie voor jullie allebei te verbeteren.

Geweldloze communicatie laat je je hart spreken en luisteren naar het hart van een ander. Niet naar de woorden die gezegd worden maar naar de boodschap die achter deze woorden schuilt. De goede communicatie is luisteren niet naar wat iemand zegt, maar naar wat die bedoelt.

4 elementen van geweldloze communicatie

Geweldloze communicatie bestaat uit 4 elementen:

  1. Waarneming
  2. Gevoelens
  3. Behoeften
  4. Verzoek

Ten eerste moeten we ons bewuster worden van wat we met onze zintuigen waarnemen. Wat we zien, horen, proeven en voelen. Maak het niet groter en niet kleiner dan het is en wees objectief. Ten tweede schenken we aandacht aan onze gevoelens en behoeften zonder onszelf of anderen te veroordelen. Als gevolg daarvan ontdekken we de kracht van empathie in ons. We worden milder en vriendelijker voor onszelf en voor anderen. 

Communicatie verbeteren in 4 stappen

1. Waarneming

Wat gebeurt er feitelijk in deze situatie?

Wat neem je waar van wat de ander zegt en doet?

Omschrijf de waarneming zo objectief mogelijk. Maak gebruik van je zintuigen: Wat zie je? Wat hoor je? Wat proef je? Wat voel je zintuiglijk? Bijv.:

Ik zie mijn baas met een rood hoofd achter zijn bureau zitten.

Ik hoor mijn buurvrouw haar stem verheffen.

Ik proef een bittere smaak in mijn mond.

Ik heb het koud.

Wanneer je je zintuiglijke waarnemingen verwoordt, blijf je objectief zonder anderen te veroordelen. Je veroordeelt anderen juist door bijvoeglijke naamwoorden te gebruiken (bijvoeglijke naamwoorden zijn woorden die eigenschappen omschrijven), bijv.:

Mijn baas is boos.

Mijn buurvrouw is kwaad.

De cake is vies.

Het is hier koud.

2. Gevoelens

Wat voel je?

Hier noem je wat je voelt. Vaak verwarren we echter gevoelens met meningen en gedachten. Wanneer je zegt:

Ik voel dat … – Ik voel dat hij mij niet begrijpt = Ik denk dat hij mij niet begrijpt.

Ik voel me als … – Ik voel me als een mislukking = Ik denk dat ik een mislukking ben.

Ik heb het gevoel alsof … – Ik heb het gevoel alsof hij niet luistert = Ik denk dat hij niet luistert.

Dat zijn geen gevoelens maar gedachten.

Echte gevoelens herken je aan deze woorden:

Ik ben … – Ik ben verdrietig.

Ik heb … – Ik heb verdriet.

Ik voel me … – Ik voel me gefrustreerd. (Let op dat je hier geen gedragingen van anderen beschrijft, bijv.: Ik voel me niet begrepen, dwz. je denkt dat iemand je niet begrijpt. Het werkwoord “begrijpen” drukt hier een handeling van een ander uit.)

Download in de tools een lijst met gevoelens die de communicatie bevorderen en pseudogevoelens die de communicatie verstoren.

3. Behoeften

Hier verwoord je je behoeften (waarden) die aan de grondslag liggen van je gevoelens. Een gevoel ontstaat namelijk wanneer onze behoeften wel of niet worden bevredigd. Door je behoeften uit te drukken, laat je zien wat belangrijk voor je is.

Download in de tools een lijst met behoeften (waarden).

4. Verzoek

Wat wil je van een ander?

Je vraagt een ander iets wat jouw leven kan verrijken. Een ander is trouwens niet verplicht om op jouw verzoek in te gaan.

Voorbeeld:

  1. Waarneming

Je zei dat je om 20:00 uur thuis zou zijn en je komt om 21:00 uur binnen.

  1. Gevoelens

Ik ben bezorgd omdat ik niet wist wat er met je aan de hand was en ik kon je niet bereiken.

  1. Behoeften

Het is voor mij belangrijk om te weten dat je ongedeerd bent omdat ik me dan veilig voel.

  1. Verzoek

Zou je mij de volgende keer willen laten weten wanneer je later komt?

Wanneer je in dezelfde situatie meteen met het verzoek zou beginnen, zou het als een verwijt klinken. Door de elementen van waarneming, gevoel en behoefte eraan toe te voegen, creëer je bij een ander meer begrip voor jouw situatie.

Waar geweldloze communicatie toepassen?

Je kunt communicatie verbeteren niet alleen binnen intieme relaties maar ook overal waar je te maken hebt met mensen. Concluderend kun je geweldloze communicatie toepassen in de omgang met jezelf, met een ander of in een groep. Geweldloze communicatie is een uitstekend communicatiemiddel in de volgende situaties:

  • In intieme relaties
  • In gezinssituaties
  • Op scholen
  • In organisaties en instellingen
  • Bij diplomatieke en zakelijke onderhandelingen
  • Bij alle mogelijke geschillen en conflicten

Vragen?

 

Ik ben dol op vragen, dus stel ze gerust als reactie op dit artikel. Wil je meer weten of een afspraak maken voor een kosteloos consult, bel 06-20592011 of mail naar info@dpssimply

Ik ben Dagmara Peters – psychosociaal therapeut, coach persoonlijke ontwikkeling en trainer communicatie. Ik help hardwerkende professionals met emotionele problemen, zoals stress, onzekerheid en burn-out om weer grip te krijgen op hun leven. Want als je geen grip hebt op je leven, dan leef je niet, dan word je geleefd.

Ik geloof dat je niet altijd invloed hebt op wat er om je heen gebeurt maar je hebt wel altijd invloed hoe je erop reageert. Ik kan je helpen om regisseur te worden van je leven in plaats van alleen een rol in andermans leven te spelen.

Neem dus contact met mij op en zet de eerste stap naar meer grip op je leven. Het kennismakingsgesprek is kosteloos en verplicht je tot niets.

Ik ben erkend registertherapeut en therapie bij mij wordt vergoed door zorgverzekeraars uit de aanvullende verzekering en je hebt geen verwijsbrief nodig van je huisarts.

LinkedIn
Facebook
Twitter
Follow by Email